20-08-2017r.
godzina 06:07
www.bip.gov.pl
 
Aktualności
Władze lokalne
Gmina
Oświadczenia majątkowe
Jednostki organizacyjne
Jednostki pomocnicze
Finanse/Inwestycje Gminne
Budżet Gminy
Ogłoszenia / Konkursy
KONKURSY Wydziału PKiS
Prawo lokalne
Uchwały Rady Miejskiej
Podatki i opłaty lokalne
Zagospodarowanie przestrzenne
Gospodarka komunalna
Obwieszczenia i Zawiadomienia Burmistrza
Decyzje Burmistrza
Postanowienia Burmistrza
Informacje pokontrolne
Obwieszczenia i Zawiadomienia Starosty Opoczyńskiego
Obwieszczenie Wojewody Łódzkiego
Przetargi
Zamówienia Publiczne - PRZETARGI
Zbycia i i Dzierżawy gruntów


[Panel administracyjny]

historia



Historia Miasta
 

Opoczno wielowiekowa miejscowość powstała w okresie wczesnego średniowiecza. Po raz pierwszy w źródłach wymieniana jest w przywileju księcia Leszka Czarnego dla kolegiaty sandomierskiej pochodzącym z 1284 roku.

Rozkwit Opoczna nastąpił za czasów panowania Kazimierza Wielkiego w XIV w. Monarcha ten nadał Opocznu prawa miejskie. Miasto zyskało mury obronne, zamek, kościół, zbrojownię i dwór wójtowski.
W latach 1364-1368 Opoczno stało się ośrodkiem powiatu a w XVI w. ośrodkiem dekanatu kościelnego.

W XIV-XVI w. miasto przeżywało rozkwit gospodarczy. Stało się istotnym ośrodkiem wymiany handlowej. Rozwijały się różnorodne cechy rzemieślnicze. W XVI w. zbudowano nawet wodociąg miejski.
Załamanie gospodarcze, które dotknęło Rzeczpospolitą w XVII w. nie ominęło również Opoczna. W 1655 r. miasto zostało zniszczone, ustały w nim cotygodniowe, tradycyjne targi.

Stosunki handlowe uległy ożywieniu w II połowie XVIII w. Rozległy powiat opoczyński stał się istotnym ośrodkiem przemysłowym ówczesnej Polski.W XIX w. Opoczyńskie było aktywnym ośrodkiem walk powstańczych zwłaszcza w latach 1863-64.

W drugiej połowie XIX w. nastąpił wzrost gospodarczy miasta. W 1880 r. uruchomiony został przez J. Dziewulskiego i braci Lange pierwszy na ziemiach polskich zakład produkcji płytek. W 1885 r. uruchomiona została linia kolejowa tzw. warszawsko - wiedeńska, przebiegająca przez Opoczno.

W dalszych latach miasto zyskało kilka innych zakładów przemysłowych min. cementownię, hutę szkła, odlewnię, cegielnię, wytwórnię win, browar.

W okresie międzywojennym Opoczno było miastem o równowadze ludności polskiej i wyznawców judaizmu.

W okresie II wojny światowej ziemia opoczyńska stała się ośrodkiem walk partyzanckich związanych m.in. z pierwszym oddziałem partyzanckim  mjr Henryka Dobrzańskiego oraz 25 Pułkiem Piechoty AK im. Ziemi Piotrkowsko-Opoczyńskiej.



Herb Miasta
 

               PRZYCZYNEK DO DZIEJÓW HERBU  OPOCZNA

herb.jpeg

          Herby to ustalone  według określonych reguł  oznaki osób, rodzin, korporacji, miast państw. Słowo „herb” wywodzi się od niemieckiego słowa „die Erbe”- dziedzictwo Właściwością bowiem herbów jest ich dziedziczność. Według słownika języka polskiego  herb to znak dziedziczny  w rodzie szlacheckim, używany jako pieczęć, umieszczany na chorągwiach ,tarczach ,budynkach i innych przedmiotach. Herb stanowił też godło państwa prowincji, instytucji ,był także symbolem samorządu  miejskiego  i jako taki znajdował się   na pieczęciach miejskich . Służył do oznaczania  własności miejskiej budynków i sprzętów.
         Pierwsza wzmianka o herbach  w świecie pochodzi  z XII w. Z Anglii herby przybyły na ziemie polskie z Niemiec przez Śląsk i Czechy  w XIII w. Upowszechniły się  wśród rycerstwa polskiego  w końcu XIV w. W Polsce herby były dziedzicznymi , w obrębie rodu,  oznakami przynależności do stanu rycerskiego (potem szlacheckiego).
      Po raz pierwszy „sigillum civitatis Oppoczno „ wzmiankowane jest w 1487 r.  Nie zachowały się jednak informacje  dotyczące tegoż znaku. Przypuszczać należy, że  znak związany był z osobą św. Bartłomieja, patrona opoczyńskiego kościoła parafialnego ufundowanego przez Kazimierza Wielkiego. Pierwsze, znane obecnie wizualne przedstawienie herbu Opoczna pochodzi z XVII w. W Muzeum Narodowym w Krakowie  znajduje się odcisk opłatkowy pieczęci miasta Opoczna pochodzący z 1683 r. Przedstawia całopostaciowe wyobrażenie świętego Bartłomieja, który w prawej  ręce trzyma nóż  podtrzymywany lewą ręką. Nad owalną tarczą znajduje się korona, po bokach dwie palmowe gałązki. W otoku pieczęci  widnieje napis : SIGILLUM : CIVITATIS S: (ACRAE) R: (EGIAE) M: (AIESTATIS) OPOCZNO.  Średnica pieczęci wynosi 35 mm. Identyczne przedstawienie ukazane jest w przerysie  pieczęci miasta Opoczna z 1683 r.  Kolejne przedstawienie pieczęci miasta Opoczna pochodzi z  1778 r. Jest to odcisk opłatkowy pieczęci  o średnicy 35mm. Odcisk ukazuje  całopostaciowe wyobrażenie świętego Bartłomieja. W prawej ręce trzyma  nóż, natomiast w lewej odartą własną skórę. W otoku pieczęci znajduje się nieczytelny napis  . Znany jest również przerys pieczęci z 1778 r., który również przedstawia całopostaciowe wyobrażenie św. Bartłomieja. Nad prawą ręką  widnieje litera „O”, pod ręką litera „C”,nad lewą ręką  litera „P” pod ręką litera „N”.   Kolejne ikonograficzne przedstawienie  pieczęci Opoczna pochodzi  z 22 czerwca 1796 r. Na dokumencie stanowiącym wypis z akt wójtowskich  dokonany przez pisarza Macieja Klimeckiego widnieje odcisk pieczęci miasta Opoczna . Odcisk ten  ma średnicę 59mm.W centrum koła znajduje się  owalna tarcza z  całopostaciowym wyobrażeniem św. Bartłomieja. W prawej ręce trzyma nóż wzniesiony do góry. Nad owalną tarczą znajduje się otwarta korona,po jej bokach umieszczone są palmowe gałązki. W otoku pieczęci widnieje napis „Sigillum Civitatis S.R.M. Opoczno”  /S. =Sacre, R. =Regiae, M.=Majestatis/. Odcisk tej pieczęci jest nieomal identyczny z odciskiem pochodzącym z 1683 r. Przypuszczać można, że pieczęć wyobrażająca św. Bartłomieja funkcjonowała do końca istnienia Rzeczpospolitej Obojga Narodów. Po upadku Polski w XVIII w. zaborcy usuwali herby, zastępując je  godłem państwowym. W 1847 r. Teodor Chrząński  projektując herb dla Opoczna również wykorzystał postać św. Bartłomieja. Jego kompozycja pokazuje całopostaciowe wyobrażenie św. Bartłomieja  w powłóczystych  szatach z aureolą nad głową. Święty trzyma oburącz wzniesiony ku górze miecz.
       W okresie międzywojennym  magistrat miasta Opoczna używał na swych pieczęciach  herbu województwa sandomierskiego. Świadczą o tym dokumenty pochodzące z tego okresu.  W dokumentach  pochodzących z lat powojennych nie  widnieją żadne przedstawienia na pieczęciach miejskich. W wydawnictwie pochodzącym z 1960 r. „Herby miast polskich Mariana Gumowskiego  zamieszczony  został herb Opoczna na którym widnieje postać św. Bartłomieja przypominający  przedstawienie T. Chrząńskiego z 1847 r. Jednakże herb ten w tym okresie nie był używany.  W wydawnictwach pochodzących z  1963 r. I 1965 r. jako herb Opoczna przedstawiony został herb  Odrowąż.
Herb Odrowąż  jest jednym z najstarszych herbów w Polsce  /obok herbów Nowina i Korczak/. Należał do licznego w okresie średniowiecza rodu Odrowążów, który według kronikarza J.Długosza  przybył z Moraw. Kronikarz określił ich jako mężów popędliwych i wymownych, skłonnych do mowy popędliwej” .  Niektórzy przyjmują, że dom Odrowążów przybył do Polski  razem z żoną Mieszka I Dąbrówką  i został założony przez Saula de Końskie, który   ” przybył do Polski z wielkimi skarbami.”   Początki rodu Odrowążów nie są więc znane. Pewne jest natomiast to, iż w XII w. istniał na ziemiach polskich taki ród a ich herb występuje już w XIV  w. i jest wymieniony obok innych w „Wappenboek” herolda z Francji Gelrego. Posiadał wówczas taką formę jak obecnie  .
          Odrowążowie posiadali swe dobra min. w kasztelanii żarnowskiej (min .Białaczów, Końskie, Odrowąż). W XV-XVI w. Odrowążowie byli dzierżawcami  starostwa opoczyńskiego .W XV w. funkcję dzierżawcy  starostwa opoczyńskiego sprawował Eustachiusz ze Sprowy, dalej w l. 1478-1515 Jan-chorąży sandomierski,  następnie Stanisław kasztelan żarnowski, i  Stanisław s .Stanisława sekretarz królewski w l. 1543-1555.
          Herb Odrowąż posiada jeden z częściej spotykanych elementów w polskich herbach –
-strzałę, która samodzielnie występuje w 8 herbach a współistnieje z innymi znakami w 82 odmianach.. Kasper Niesiecki w swym herbarzu opisuje herb Odrowąż następująco „Ma być w polu czerwonym strzała biała z końcami na obie strony zakrzywionymi. W hełmie ogon pawi a w nim tenże herb”   Herb ten był także opisywany  jako „zawascha y rogaczyna” .
          Symbolika tego dosyć oryginalnego herbu w heraldyce polskiej jest niejednoznaczna  i  nie jest wyjaśniona do końca. Bartosz Paprocki w 1584 r. podawał następującą legendę związaną z powstaniem herbu Odrowąż oraz jego znaczeniem. – ”Mąż jeden sławny w Morawiew  w cudzej ziemi z poganinem  o sztukę  strzelał z łuku potem z nią i za pasy chodził  i dziwnych sztuk rycerskich ze sobą próbowali . On poganin widząc , że nań szczęścia i mocy nie miał ,przed monarchą krainy onej, znając łaskę pańską dla tego, że mu się z każdym  nieprzyjacielem fortunnie w potrzebach zdarzało chcąc i nad onym górę otrzymać o szczudłki z nim przed cesarzem czynić chciał. On z gniewu mając to sobie  za zelżywość uchwycił za gębę ,którą mu z wąsem i nosem oderwawszy na strzałę wetknął i ukazał panu, który wzgardziwszy onym poganinem zeszpeconym dał mu za wieczny upominek onej jego zwierzchności nad nim strzałę przez wąs przewleczoną  i nazwał go Odrzywąs (...)  Odrowąż po ten wiek.”
W końcu XIX w. Franciszek Piekosiński wysunął hipotezę, iż herby Odrowąż, Ogończyk, Kościesza , Lis wywodzą się ze znaków runicznych przybyłych na ziemie polskie  w VIII i IX w. wieku od Normanów. Twierdzi, że przyjęto je jako znaki stannicze. Następnie w ciągu wieków uległy przekształceniom. Piekosiński w herbie Odrowąż dopatrzył się run „tyr” i „madr”. Runa „tyr” zbliżona była do strzały ustawionej wąsem do góry. Pierwotnie oznaczała boga wojny, potem wojownika. Runa „madr” o kształcie zbliżonym do półksiężyca oznaczała symbol wiedzy.   F.Piekosiński twierdzi, że godła te przetrwały  w tradycji polskiej i po kilku wiekach ich symbolika przestała być znana.
Niekiedy nazwę herbów kojarzono z nazwami rzek i jezior. I  tak herb Odrowąż niektórzy wywodzili  od słowa  Odra. W związku z tym upatrywano siedzib przodków  rodu Odrowążów właśnie nad Odrą.
           Z rozważań powyższych wynika, że herb Odrowąż został przyjęty jako herb Opoczna po II wojnie światowej i nie jest historycznym herbem  miasta .Prawdopodobnie  pierwszym herbem Opoczna był wizerunek św. Bartłomieja, szczególnego patrona dynastii Piastów z której wywodził się założyciel Opoczna król Kazimierz Wielki.
 
 Tekst Lidia Świątek



Informację wytworzył(a): Badura Dariusz
Informację dodał(a): Badura Dariusz
Ostatnia modyfikacja: 2009-11-02 12:46:59


drukuj wersja do druku



System wykonany przez firmę Javatech